Beyin Aktivitesi ve Bilişsel Performans Ölçüm Analiz Laboratuvarı

Beyin, vücut ve zihinsel fonksiyonların çoğunluğunu kontrol eden ve düzenleyen “yönetici” olarak tanımlanabilir. İnsan beyni hayvan türleri arasında en gelişmiş ve karmaşık yapıda olanıdır.  Beynimiz vücut ısısı, kan basıncı, nefes alma gibi hayati fonksiyonların kontrolü, duyularımız aracılığıyla bilgilerin alınması, işlenmesi, birleştirilmesi ve anlamlandırılması, istemli hareketler ve duruşumuzun kontrolü, düşünme, akıl yürütme, çıkarımda bulunma, hissetme, tepki verme, yürütücü işlevler, üst düzey bilişsel fonksiyonlar, dikkat, algı, bellek ve öğrenmeyi sağlar. Kısaca insanı insan yapan tüm süreçlerde beynimiz devreye giriyor diyebiliriz.

Beynin anatomisiyle ilgili ilk çizimler MÖ 2500 yılına ait Mısır papiruslarında bulunuyor. MÖ 2000’li yıllardan kalma kafataslarındaki deliklerse, ilk beyin ameliyatlarının bu çağlarda yapıldığını gösteriyor. Düşünce ve duyguların kaynağının kalp değil de beyin olduğunu, ilk olarak Alkmaeon adında bir bilim adamı MÖ 450 yılında gösterdi. İnsan beyninin nasıl çalıştığı ve tüm bu mekanizmalarının nasıl işlediğini keşfetme isteği çağlar boyunca devam etmiştir. Beynin sırları, bilim adamları için yalnızca bir merak konusu değildir.

Beyin ve sinirlerle ilgili olarak bilinen 1000’den fazla hastalık bulunuyor ve bu hastalıklar nedeniyle hastaneye yatan insanların sayısı, kanser ya da kalp hastalarının üzerindedir. İnsan beyni doğum öncesi ve doğum sonrası bir gelişim ve değişim süreci içerisindedir. Bu süreç birçok içsel ve dışsal faktörlerden etkilenir. Kronik uykusuzluk, susuzluk, duygularımız, stres, kaygı, beslenme vb. birçok faktör beynimizi doğrudan veya dolaylı yollarla etkiler. Burada bizim ilgimizi özellikle beslenme çekiyor ve gıdaların beyin üzerindeki etkilerini araştırıyoruz.

Beyin Aktivitesi ve Bilişsel Performans Ölçüm Analiz Laboratuvarı Çalışmaları

  • Geliştirilen ürünlerin beyin üzerinde etkilerinin araştırılması
  • Geliştirilen ürünlerin beyin üzerinde etkilerinin EEG (Elektroensefolografi) cihazıyla ölçülmesi
  • Nöropsikolojik bataryaların ve kognitif testlerin uygulaması
  • ERP (Event-Related Potential) ölçümlerinin yapılması
  • EEG ve ERP sonuçlarının analizi yorumlanması

Beyin Aktivitesi ve Bilişsel Performans Ölçüm Analiz Laboratuvarı Donanımı


EEG (Elektroensefalografi) Cihazı: Elektroensefalografi ya da EEG beyin görüntüleme teknolojisi, beyindeki elektriksel aktiviteyi ölçen bir yöntemdir. Bilişsel süreçlerin en doğrudan ölçümünü elektriksel ölçüm teknikleri sağlar. Bunlar beyin aktivitesini bilişsel hızda ölçebilen yegane tekniklerdir.  1924 yılında Alman fizyolog Hans Berger tarafından geliştirilmiştir. Tıp alanında 1940’larda kullanılmaya başlanmış ve zamanında nörolojide bir devrim yaratmıştır. Elektroensefalografi (EEG) ile beynimizin büzgülü bir şekle sahip, gri kabuğu olan serebral korteksdeki geniş bir nöron grubunun spontan elektriksel aktivitesindeki dalgalanmalar yüzeyden kaydedilir. Beynin belli bölgelerinden elde edilen bu elektrik sinyalleri matematiksel bir değere dönüştürülüp çesitli formülasyonlardan geçirilerek dikkat, motivasyon,  duygusal ilgi, bilişsel iş yükü, uyku hali vb. birçok bilişsel aktiviteye dair bilgi vermektedir. Bu yöntem beynin yapısal özelliklerinden çok o anki fonksiyonel durumunu yansıtır. Bu nedenle yapısal görüntüleme yöntemlerindeki gelişmelere rağmen halen önemini korumaktadır. Özellikle yapısal inceleme yöntemlerine yansıyan bir patolojik bulgunun olmadığı durumlarda EEG’nin önemi daha da artmaktadır. Binlerce nöronun tutarlı aktiviteleri kafatasının içinde potansiyel elektrik farklılıkları oluşturur. Bu da sinyal yükselticiye bağlı bir elektrot kullanarak ölçülebilir. EEG nöron aktivitesine doğrudan duyarlı sessiz ve zararı olmayan bir cihazdır. Zaman çözünürlüğü sadece aldığınız cihazın iletme kapasitesine bağlıdır. Normal olarak bir EEG cihazı 1- 3 milisaniyede bir veri kaydeder.

ERP (Event-Related Potential) Programı: Olayla İlgili Potansiyeller (ERP’ler), belirli uyaranlara beyin cevapları ölçülür. ERP’ler, kafa derisine yerleştirilen elektrotlar kullanılarak beynin elektriksel aktivitesini ölçen invazif olmayan bir prosedür olan elektroensefalografi (EEG) ile ölçülür. Program hemen hemen tüm kognisyonları ölçebilecek nitelikte test paketleri içermektedir. Bu testler EEG cihazına bağlı olan kişiye bir ekranda görsel olarak ya da kulaklıkla işitsel olarak sunulur. Kişi bu testlerin yönergelerine uyarken bir yandan cevapları bir yandan da beyin sinyalleri kaydedilir. Analizleri yapılarak bireyin dikkat, algı, bellek, öğrenme vb. birçok bilişsel işlevi hakkında bilgi verir.

Nöropsikolojik ve Kognitif Testler: Merkezimizde MMPI, Porteus Labirentleri Testi, KA-Sİ Çocuklar ve Ergenler için Empatik Eğilim Testi, Barratt Dürtüsellik Ölçeği, İz Sürme A-B Testi, İşitsel Üçlü Sessiz Harf Sıralama Testi, Rey İşitsel Sözel Öğrenme Testi, Kısa Semptom Envanteri, Benton Görsel Bellek Testi, Standartize Mini Mental Testi, Frostig, Bender Genstalt, Gesell, D2 Dikkat Testi, Bourdon Testi, Wisconsin Kart Eşleme Testi, Stroop Testi, Wais Düz-Ters Sayı Menzili Testi, Sayı Dizisi Öğrenme Testi, Öktem Sözel Bellek Süreçleri Testi, Görsel İşitsel Sayı Dizileri Testi, Çizgi Yönü Belirleme Testi, Addenbrooke Kognitif Muayenesi gerekli görülen durumlarda psikolog tarafından uygulanmaktadır.